Grondbewerkingen voor het bos

25 Mei 2024 Zoals in het vorige blogje al vermeld: de grond waar Bosvol Smaak straks moet floreren is erg dicht. Met name de laag tussen de 20-60 cm is 1 brok klei, wat problemen met water (te nat) en beworteling kan geven. Bij deze een inkijkje in de hersenkronkels die we omtrent dit onderwerp hebben. Als natuurliefhebbers willen we namelijk niet te veel verstoren, maar wel natuurlijke processen stimuleren die helpen bij de omvorming tot bos

Grondbewerking en voedselbossen?

De eerste reactie bij mij als ik aan machinaal grondbewerken denk: doe dat niet in een voedselbos! Juist bij voedselbossen is het idee het bodemleven te stimuleren, en zeker niet machinaal kapot te maken. Toch lijkt het ons na gesprek met verschillende experts slim om iig een deel van het grasland zo voor te bereiden. De opties op een rij.

De opties en afwegingen die we hebben opgehaald:

1) De grond niet bewerken

Als we niks doen nu zal het gras wat er is verder doorschieten, door bemesting van de afgelopen jaren zit er veel voeding in de grond. Naast de genoemde klei moeilijkheden is grasland sowieso een moeilijk startpunt voor een voedselbos. Gras is namelijk in veel gevallen flink concurrerend, de voedingsstoffen worden weggekaapt door het gras. Jonge bomen wortelen nog niet zo diep, en putten in de eerste jaren uit dezelfde laag. Mits doorgeschoten gras niet alle zon wegneemt van een boom, overleeft deze wel. Maar de groei zal flink vertraagd worden. De landschapscoordinator van de Kromme Rijnstreek en agrarisch natuurbeheerder die we gesproken hebben, waren hier desalniettemin over te spreken. Doordat je de grond niet bewerkt, zal het bodemleven geen schade toegebracht worden. Om het grasland diverser te maken noemden ze echter wel een nieuwe optie: doorzaaien.

2) Doorzaaien in het gras

Wat is doorzaaien? Wij hadden er nog nooit van gehoord in ieder geval, maar dat gebeurt wel vaker nu we in de agrarische wereld zijn gestapt:) . Bij doorzaaien wordt er aan het einde van de zomer / begin herfst ingezaaid. Dit gebeurt in het bestaande gras. Waarbij er (machinaal) ingezaaid wordt in stroken, maar er niks omgeploegd wordt: het bestaande gewas/begroeing blijft dus veelal in tact. Doordat het gras in deze periode minder groeikracht heeft krijgt het nieuwe zaaisel een kans te ontkiemen en wortels aan te maken. De concurrentiepositie wordt daardoor verbeterd en in de winter of lente onstaat er een diverser/kruidiger land. Het voordeel hiervan is dat de bodem, en daarmee het bodemleven, niet verstoord wordt. Ook zal door het nieuw uitgekomen zaaisel de begroeiing diverser worden. In een later stadium heeft dit voordelen voor de aanplant door er diepwortelende soorten bijkomen die kleilaag kunnen openbreken. Een groot nadeel is dat de (weer)omstandigheden ideaal moeten zijn. Is het dit niet dan wordt de concurrentiestrijd met het gras verloren. Een bevriende boer in de buurt waarschuwde ons hier met name voor en had een hard hoofd in succes!

3) Machinaal frezen / inzaaien

De laatste optie die we vaak gehoord hebben is inzaaien. Hierbij maak je de grond eerst zwart met een frees. In tegenstelling tot ploegen wordt hierbij de bovenlaag incl. grond geroerd in plaats van gekeerd (bovenlaag naar beneden gebracht). Het doel hierbij is het bestaande gewas (in ons geval dus gras) kapot te maken, en de grond zaaiklaar te maken. Na het frezen kan er dan direct ingezaaid worden met een zaaisel naar keuze. Het grote voordeel hiervan is dat het gras verwijderd wordt en het nieuwe zaaisel een ‘eerlijke’ kans krijgt om te groeien. Een nadeel is echter dat de bodem verstoord wordt. Ook kunnen ook ongewenste gewassen een kans krijgen omdat de grond tijdelijk zwart is.

Binnenkort hopen we meer concrete stappen te kunnen delen over wat we met ons land gaan doen!